W dniu siedemnastego września bieżącego roku, w holenderskim mieście Utrecht odbył się PFCongres 2011. Dla tych, którzy jeszcze nie wiedzą cóż to takiego, jest to konferencja poświęcona rozwojowi internetu skupiająca głównie entuzjastów PHP już ponad szósty raz z rzędu. Tegoroczna edycja została podzielona na dwie, dwujęzyczne, odbywające się równolegle części i gościła aż czternastu światowej sławy mówców wśród których znaleźli się:

Zeev Suraski – izraelski programista PHP, współzałożyciel Zend Technologies. Z pomocą Andiego Gutmans’a w 1997 napisał PHP3, po czym dwa lata później stworzył Zend Engine.

Derick Rethans – twórca mcrypt, input_filter, dbus i rozszerzeń typu date/time w PHP. Znany również z opieki nad projektem PHP’owego profilera Xdebug oraz z kilkuletniego zaangażowania w Apache Zeta Components.

Jouzas Kaziukenas – założyciel i prezes firmy Web Species Ltd, mówca na konferencjach dotyczących technologii informatycznych, blogger.

Joshua Thijssen - starszy inżynier oprogramowania w Enrise/4Worx oraz właściciel prywatnej firmy NoxLogic.

Pomimo tego, iż byłem w stanie uczestniczyć tylko na przemówieniach w języku angielskim, muszę przyznać, że poruszono w nich kilka ciekawych tematów takich jak:

- 15 porad dla użytkowników MySQL
-  Struktury danych SPL i ich złożoność
- Jak władać przestrzeniami nazw w PHP
- Nowa era frameworków w PHP
- Rozszerzenia w PHP, z czym i dlaczego ?

Oceniając je poprzez pryzmat programisty PHP, trzy pierwsze uważam za naprawdę wartościowe i godne uwagi.

Według mnie najciekawsze przemówienie wygłosił Joshua Thijssen, specjalista MySQL, który w zwięzły sposób pokazał kilkanaście sztuczek mogących znacznie przyspieszyć operacje na bazie danych. Uważam, że przejrzenie slajdów z jego przemowy na pewno nauczy Was czegoś nowego. Pamiętajcie by nie ufać varchar’om! :)

Kolejnym, wybitnym przemówieniem popisał się Jurriën Stutterheim, który po krótkiej dygresji na temat złożoności algorytmów przeszedł do ciekawszej części poświęconej strukturom danych w PHP. Było naprawdę miło słuchać wykładu w którym dowodził, że prócz typowych tablic, PHP oferuje tak zaawansowane struktury jak: SplDoublyLinkedList, SplStack, SplQueue, SplHeap, SplMaxHeap, SplMinHeap, SplPriorityQueue, SplFixedArray i SplObjectStorage. Szczerze zachęcam do obejrzenia jego prezentacji.

Chciałbym też wspomnieć o wystąpieniu Nicka Belhomme, który postanowił opowiedzieć o nowej funkcjonalności wprowadzonej do PHP dopiero w wersji 5.3. Jego tematem były oczywiście przestrzenie nazw (ang. namespaces), czyli abstrakcyjne kontenery stworzone do trzymania logicznie pogrupowanych unikatowych identyfikatorów. Jego prezentacja była szczególnie edukacyjna i istotna dla przyszłych projektów w PHP, obfitując przy tym dodatkowo w kilkanaście przykładów z kodami źródłowymi.

Na sam koniec chciałbym przytoczyć wypowiedź Jouzasa Kaziukenas’a. Starał się on ukazać zmiany jakie zaszły w świecie frameworków PHP’owych w przeciągu ostatnich sześciu lat. Muszę przyznać, że zrobił to wyjątkowo dobrze. Wymieniwszy kilka frameworków, w tym Symfony2, Zend Framework, Lithium, Alloy, Fuel, Fat-free oraz Flow3, jego uwagę na dłużej przykuło Symfony2. Przede wszystkim za sprawą innowacyjnych rozwiązań o których rozprawiał, takich jak: bundles, dependency injection oraz community driven development (GIT). Nie bez znaczenia okazały się również symfonowe interoperacyjność, szybkość i doskonała dokumentacja. Jouzas ponadto bardzo oczekiwał nowej, stabilnej wersji frameworka ZF2, którego premiery nie potrafił niestety określić. Jeśli w tym czasie chcielibyśmy czegoś z innej beczki, do wypróbowania zostają microframeworki. Pomimo tego, iż stworzone głównie dla małych projektów, z pewnością będą interesującą i godną uwagi alternatywą. Dla zainteresowanych, przytoczonym microframeworkiem został Silex.

Podsumowując konferencję PFCongres muszę przyznać, że uczestnictwo w niej było dla mnie bardzo cennym doświadczeniem. Miałem bowiem okazję poznać wiele ciekawostek i wodotrysków jak również zaznajomić się z nowinkami i przyszłymi trendami języka PHP. Miałem też okazję na własne oczy zobaczyć Tych, którzy wkładają ogromny wysiłek w jego rozwój. Co więcej, bardzo zmotywowało mnie ich entuzjastyczne podejście do dalszego rozwoju i udoskonalania owego języka. Liczę, że i w przyszłym roku zdołam stawić się na PFCongres, a jeśli i Ty czujesz się podobnie „wkręcony” w PHP, to serdecznie polecam i zapraszam Cie na to wydarzenie!

Gotowe rozwiązania Open Source

Na rynku istnieje mnóstwo rozwiązań Open Source, rozwiązujące różne klasy zagadnień. Mowa tu o produktach e-commerce (Magento, Presta Shop), CMS (Drupal, Joomla, WordPress), systemach klasy CRM, ERP, czy DMS, a także „community builders”, czyli np. fora internetowe (PHP BB). W zdecydowanej większości powyższych przypadków nie potrzeba wiedzy programistycznej aby wdrożyć i rozwijać serwisy. Mają one obszerne zbiory rozszerzeń i wtyczek (plugins), które pozwalają dostosowywać systemy do potrzeb. Takie podejście pozwala na znaczne zmniejszenie kosztów wdrożenia aplikacji.

Pomimo tych zalet, często jest tak, że systemy te pasują do prostych modeli biznesowych, które w życiu codziennym występują nad wyraz rzadko. W starciu z rzeczywistością, wdrażanie takich systemów, a przede wszystkim utrzymanie i reakcje na rozwój rynku mają przełożenie na zasadę Pareto, która mówi o tym, że 80% funkcjonalności jesteśmy w stanie osiągnąć w 20% czasu, a 20% krytycznych funkcji systemu konsumuje 80% budżetu.

Głównymi problemami z jakimi spotykają się wdrożenia oparte o gotowe rozwiązania to przede wszystkim komplikacja logiki biznesowej systemu, której nie da się odwzorować na możliwości produktu. Często dochodzi do paradoksalnych sytuacji, w których model biznesowy trzeba dopasowywać do systemu, co nigdy nie powinno mieć miejsca. Inną kwestia jest rozwój aplikacji i zwiększenie ruchu, które powoduje, że dobrze działające oprogramowanie dla małej liczby użytkowników staje się bezużyteczne przy wielkim obciążeniu. Poza tym istnieje potencjalne ryzyko związane z atakami hakerskimi, gdyż kod jest otwarty i dostępny dla potencjalnych włamywaczy. Aby dostrzec skalę problemu, wystarczy przejrzeć serwisy z dostępnymi exploitami. Ostatnią kwestią, która przychodzi w tym momencie na myśl, jest to, że czasem społeczność rozwijająca dany produkt, w pewnym etapie może zaprzestać dalszych prac. Powodów może być kilka, raz jest to skłócenie zespołu, innym razem przejście na nową technologię, lub do innego projektu, pozostawiając dotychczasowych użytkowników samych sobie.

Zalety tworzenia oprogramowania dedykowanego

Wszystkie problemy opisane powyżej rozwiązuje oprogramowanie dedykowane, a nawet można się pokusić o stwierdzenie, że wnosi tutaj wiele wartości dodanych. Przede wszystkim klient dostaje dokładnie to czego potrzebuje i za co płaci. Oczywiście trzeba mieć na względzie, że nie każdy klient jest osobą techniczną i nie koniecznie musi mieć doświadczenie z systemami informatycznymi, więc doradztwo technologiczne jest tutaj nieocenioną wartością. Firma programistyczna na etapie przygotowania oferty doradza klientowi najlepsze rozwiązania, proponuje pewne opcje, tworząc przy tym najlepszą możliwą ofertę, budując relację i zaufanie z zamawiającym. Dzięki temu klient odzwierciedla swój model biznesowy w tworzonym systemie, nastawiając się na zysk z inwestycji w przyszłości. Poza tym oprogramowanie jest gotowe na rozwój, co jest bardzo ważnym czynnikiem, gwarantującym skuteczność przedsięwzięcia i reakcję na sygnały spływające od użytkowników lub na trendy rynkowe. Ważnym czynnikiem jest tutaj również samopoczucie programistów, którzy nie klikają w panelach administracyjnych Drupala czy Magento, ale programują i rozwiązują problemy, realizując się przy tym zawodowo.

Nie wynajdujemy koła od nowa, czyli o frameworkach słów kilka

Framework to z definicji zestaw uniwersalnych narzędzi na bazie których tworzy się aplikacje. Nie wyobrażalne jest, aby w tych czasach tworzyć systemy informatyczne bez wykorzystania takiego narzędzia. Aby lepiej zobrazować temat, możemy porównać do płyty podwoziowej samochodu. Daje nam ona wszelkie potrzebne mechanizmy, czyli ramę całego auta, łożyska, układ wydechowy, wiązki elektryczne. Na takiej ramie możemy stworzyć wiele rodzajów samochodów, np. pickup, miejski hatchback, średniej klasy sedan, lub ekskluzywny, drogi wóz. Podobnie jest z frameworkiem – zapewnia mechanizmy potrzebne w większości systemów. Mowa przede wszystkim o kontrolerze aplikacji, reagującym na żądania użytkownika, warstwie widoku, prezentującą dane w formie graficzne, warstwie dostępu do bazy danych, mechanizmie bezpieczeństwa, pozwalającą na autoryzowanie użytkowników i ograniczanie dostępu do poszczególnych części serwisu. To tylko niektóre z rozwiązań, nowoczesne frameworki dostarczają wiele więcej. Inną kwestią jest standaryzacja kodu tworzonego przy ich użyciu. Jest o wiele łatwiej nowej osobie wejść w projekt, jeśli framework narzuca standardy kodowania i rozwiązania umieszczane są w odpowiedniej strukturze kodu. Pozwala to na szybsze wdrażanie się nowych członków zespołu, a co za tym idzie na przyspieszenie całego rozwoju.

Jest jeszcze jedna ważna kwestia, która decyduje o sukcesie danego frameworka – liczba gotowych rozwiązań w postaci wtyczek lub komponentów. Jest to sytuacja analogiczna do gotowych rozwiązań Open Source, z tym, że tutaj łatwo rozszerzyć dany komponent oraz dostosować go do wymagań systemu. Mamy też zapewnione wsparcie społeczności w kwestii rozwiązywania problemów, tworzenia nowych funkcjonalności czy aktualizacji i wydawania poprawek.

Dlaczego Symfony2 pasuje tutaj jak ulał?

Symfony2 kontynuuje dobrą passę swojego poprzednika, który istnieje już 6 lat. Programiści wyciągnęli naukę z poprzedniej wersji, podpatrzyli rozwiązania z innych platform (Java, Ruby On Rails, Python i Django, czy Zend Framework) i przepisali całość od podstaw. Dzięki temu powstał najlepszy aktualnie framework PHP, który wygrywa przede wszystkim bardzo dobrą strukturą niezależnych modułów, które można rozwijać oddzielnie, a nawet wykorzystywać w innych projektach. Autorzy przewidzieli strukturę projektu tworząc tzw. Bundle, które są modułami, gotowymi do użycia w innych projektach (nawet wnętrze frameworka się z nich składa). W tym momencie warto wspomnieć o Bundlach dostarczanych przez programistów i firmy zewnętrzne (jest ich już prawie 600). Całość systemu jest oparta o nowoczesny kontener wstrzykiwania zależności (Dependency Injection Container), przez co podmiana kluczowych części systemu może być zrobiona w mgnieniu oka (to rozwiązanie bardzo szeroko stosuje się w Java EE oraz innych dojrzałych rozwiązaniach). Warto też zauważyć, że autorzy duży nacisk kładą na wydajność i szybkość działania, co jest zauważalne na pierwszy rzut oka, bez wnikliwych badań obciążeniowych.

O powadze sytuacji świadczy też fakt, że Symfony2 zostało w całości przeniesione do gita i jego kod jest utrzymywany w serwisie Github.com. Dzięki temu każdy może go sklonować kod źródłowy, pracować na nim lokalnie wprowadzając poprawki czy tworząc nowe funkcjonalności, a później jednym kliknięciem wysłać prośbę o włączenie swoich zmian do głównego repozytorium. To powoduje, że na dzień dzisiejszy Symfony2 jest najczęściej rozgałęzianym i najchętniej oglądanym repozytorium PHP na Githubie, a liczba osób, które miały swój wkład w rozwój przekracza 250. Poza tym za frameworkiem stoi francuska firma Sensio Labs, wraz z założycielem i głównym programistą Fabienem Potencierem. Ten fakt zapewnia stabilność rozwoju, wysoką jakość dokumentacji oraz dostępność szkoleń i materiałów. Firma ta zorganizowała nawet zbiórkę pieniędzy wśród społeczności i zleciła audyt bezpieczeństwa organizacji zajmującej się tego typu działaniami .

Reasumując, trzeba przyznać, że Symfony2 zrewolucjonizowało świat frameworków PHP, a można się nawet pokusić o stwierdzenie, że programiści innych języków (Python, Ruby, Groovy) też z szacunkiem patrzą na to rozwiązanie. Symfony2 idealnie nadaje się do rozwoju aplikacji dedykowanych i na pewno można go polecić do większości projektów.

Jakiś czas temu na cotygodniowym evencie „Piątek z XSolve” przedstawiłem prezentację pt. „RESTful Symfony2″, opisującą jak w łatwy sposób przy użyciu frameworka Symfony2 i rozszerzenia RestBundle tworzyć API REST. RestBundle jest rozwijane przez grupę programistów Friends Of Symfony, którzy w większości tworzą również rdzeń frameworka. Zachęcam do zapoznania się z prezentacją i wypróbowania możliwości zarówno Symfony2 jak i FOSRestBundle. (więcej…)

W czwartek 28.07 odbędzie się oficjalna premiera Symfony2, następcy jednego z najpopularniejszych frameworków PHP, którego stworzenie zajęło grupie 225 osób z całego świata ponad półtora roku. Nowoczesny framework posiada kilkadzieisiąt nowych rozszerzeń oraz przepisany w całości rdzeń, a programiści śledzący jego rozwój doskonały powód do świętowania.

W wielu miastach na całym świecie odbywają się imprezy związane z premierą Symfony2. Także w Polsce programiści i osoby zainteresowane rozwojem tego frameworka będą mogły spotkać się i porozmawiać o jego możliwościach i zastosowaniach. W Gliwicach w siedzibie firm XSolve (branża software development) oraz Chilid (agencja New Marketing) w czwartek (28.07) odbędzie się XSolve Poland Symfony2 Launch Party! Impreza ma charakter otwarty i skierowana jest głównie do programistów pracujących we frameworku Symfony2 oraz osób działających w branży IT. Impreza organizowana jest przy promocyjnym wsparciu Wydawnictwa Helion, które zapewniło wartościowe nagrody dla gości, którzy wezmą udział w zaplanowanych konkursach.

Spotkanie rozpocznie się o godzinie 17.00, w trakcie jego trwania odbędzie się prezentacja Symfony2, będzie również możliwość wymiany doświadczeń z programistami XSolve, którzy na co dzień korzystają z tego frameworka.

Polub wydarzenie na Facebooku!